logo bloedsuiker
    December 2, 2014
Krijg ik de juiste bloedverdunner na een TIA?

Chris Driessen (54) heeft sinds 1993 diabetes type 2. Hij werkt bij een transportbedrijf. In 2004 is hij fors afgevallen. Hij was geschrokken van het feit dat er al schade aan ogen en nieren was vastgesteld bij een controle. Ook moest hij hoge doseringen insuline gebruiken. Sinds het afvallen heeft hij meestal een mooi HbA1c terwijl hij veel minder eenheden insuline gebruikt. Ook is zijn bloeddruk sterk verbeterd. Hiervoor hoeft hij nog maar één tablet te gebruiken. Dit voorjaar kon hij plotseling zijn linkerarm niet goed meer bewegen. Een vreemde gewaarwording. Na een paar uur was het over. Zes weken geleden had hij dezelfde klachten weer. De neuroloog stelde vast dat het om TIA’s ging en gaf clopidogrel. Chris vraagt zich af waarom hij een andere bloedverdunner krijgt dan zijn collega die ook TIA’s heeft gehad.

Wat is een TIA?
Een TIA is een herseninfarct van tijdelijke aard De term TIA (transient ischemic attack) staat voor verschijnselen die passen bij een herseninfarct, maar die van tijdelijke aard zijn. Een TIA is dus een voorbijgaande beroerte die veroorzaakt wordt door een tijdelijke afsluiting van een bloedvat in de hersenen. De verschijnselen hangen af van de plaats waar het bloedvat tijdelijk afgesloten is, dus welk gebied van de hersenen tijdelijk geen zuurstof krijgt. Omdat een TIA een voorbode van een herseninfarct met blijvende uitval kan zijn, krijgen mensen met een TIA medicijnen om een infarct te voorkomen.

Oorzaken van TIA
Roken, diabetes, verhoogd cholesterol en hoge bloeddruk zijn belangrijke risicofactoren De belangrijkste oorzaken van TIA’s zijn vernauwing van een slagader in de hals als gevolg van atherosclerose en stolsels veroorzaakt door hartritmestoornissen. Atherosclerose is de medische term voor aderverkalking. Bij atherosclerose is de wand van de slagaderen verdikt door een ontstekingsproces waarvan roken, diabetes, verhoogd cholesterol en hoge bloeddruk belangrijke risicofactoren zijn. Bij een sterke vaatwandverdikking is de slagader onvoldoende doorgankelijk en krijgt het gebied daarachter onvoldoende zuurstof. Bij hartritmestoornissen kunnen in het hart, vooral in de boezem van het hart, stolsels ontstaan. Die kunnen via de bloedbaan in het brein terechtkomen en TIA’s of een herseninfarct veroorzaken.

Diabetes en TIA’s
Vaatproblemen horen bij de belangrijkste complicaties van diabetes. Diabetes draagt bij aan het ontstaan van atherosclerose. Verhoogde glucosewaarden hebben een directe invloed op de vaatwand. Daarnaast hebben mensen met diabetes vaker een te hoge bloeddruk of afwijkende waarden van cholesterol en triglyceriden, de vetten in het bloed. Er is dus een hogere kans op een vernauwing van een van de slagaderen in de hals. Ook hebben mensen met diabetes een iets hogere kans op boezemfibrilleren, de bekendste hartritmestoornis die TIA’s kan veroorzaken. Ook obesitas en hoge bloeddruk verhogen de kans op boezemfibrilleren. Als iemand boezemfibrilleren heeft, is de aanwezigheid van diabetes type 2 een van de risicofactoren op een herseninfarct.

Behandeling van een TIA
Een bloedverdunner remt het klonteren van bloedplaatjes, trombocyten Als een TIA niet door een hartritmestoornis wordt veroorzaakt, is atherosclerose meestal de oorzaak. Naast adviezen over een gezonde leefstijl, die mensen met diabetes sowieso krijgen, zal de arts meestal een aantal geneesmiddelen voorschrijven. In elk geval een bloedverdunner die het klonteren van de bloedplaatjes, de trombocyten, remt. Daarnaast een statine, een cholesterolverlagend middel, waarvan de beschermende werking goed is aangetoond. Als de bloeddruk te hoog is moeten daarvoor ook medicijnen gebruikt worden. Als iemand boezemfibrilleren heeft, worden andere bloedverdunners gebruikt. In het hart ontstaat namelijk een ander soort stolsel. Niet zozeer bloedverdunners die trombocyten remmen worden gegeven, maar medicijnen die ervoor zorgen dat er minder stollingseiwitten worden gemaakt, of dat de stollingseiwitten minder goed kunnen werken.

Steeds meer bloedverdunners beschikbaar
Inmiddels is de prijs minder dan de combinatie van ascal en dipyridamol In het verleden kregen mensen bij een TIA of CVA (cerebro vasculair accident oftewel herseninfarct) door atherosclerose aspirine of ascal (een variant van aspirine). De laatste jaren was gebruikelijk om daarnaast een tweede middel toe te voegen, dipyridamol, wat de werking van aspirine iets versterkt. Clopidogrel remt ook de werking van trombocyten. Dit middel was al wat langer beschikbaar maar eerst nogal duur. Inmiddels is de prijs minder dan de combinatie van ascal en dipyridamol terwijl het even effectief is en minder bijwerkingen heeft. Momenteel zijn er alweer andere remmers van de werking van trombocyten ontwikkeld, onder andere ticagrelor en prasugrel. Deze worden vooralsnog vooral door cardiologen bij een hartinfarct gebruikt. We weten van deze nieuwe middelen nog niet hoe goed zij kunnen bijdragen aan het voorkomen van herseninfarcten.

Terug naar Chris Driessen
Chris kreeg clopidogrel en zijn collega gebruikt ticagrelor en ascal, twee remmers van trombocyten. Zijn collega heeft echter niet alleen TIA’s gehad, maar vier maanden geleden ook een hartinfarct. Hiervoor is hij gedotterd. Er is een stent in een kransslagader geplaatst. De neuroloog heeft Chris uitgelegd dat dat echt een andere situatie is. Clopidogrel is nu de gebruikelijke behandeling, terwijl dat eerder de combinatie van ascal en dipyridamol was. 

facebook google plus



victor en eelco
Wilt u een casus voorleggen aan Eelco Meesters en Victor Gerdes, internisten en hoofdredacteuren van Bloedsuiker? Mail deze naar: redactie@bloedsuiker.nl