logo bloedsuiker
    Uitgave 8 - 2013, jaargang 28
Heb ik door mijn diabetes meer kans op hypothyreo´die?
Riet van den Berg (59) heeft al zeven jaar type 2 diabetes. Zij gebruikt de laatste twee jaar insuline in combinatie met metformine. Zij heeft geen complicaties van de diabetes maar bleek bij de laatste controle hypothyreoïdie te hebben: haar schildklier maakt te weinig hormoon. Zij heeft enig overgewicht en hoopt dat zij nu de oorzaak daarvan gevonden heeft. Bovendien vraagt zij zich af of dit met haar type 2 diabetes te maken heeft en of het erfelijk is omdat haar moeder ook schildkliertabletten moest slikken.

Wat is hypothyreoïdie?
De schildklier ligt in de hals. Het is een klier die schildklierhormoon produceert. Dit hormoon heeft een belangrijke regulerende werking voor diverse organen en functies in het lichaam. Als er te weinig hormoon is, wordt dat hypothyreoïdie genoemd. Dan zijn verschillende organen en de stofwisseling minder actief, bij teveel hormoon juist actiever. Bij hypothyreoïdie kunnen klachten bestaan van vermoeidheid, een tragere hartslag, depressieve stemming, enige gewichtstoename en neiging tot obstipatie. Bij een teveel aan schildklierhormoon kunnen mensen juist klachten hebben als een gejaagd gevoel, hartkloppingen, diarree en enig gewichtsverlies.

Waardoor ontstaat hypothyreoïdie?
Hypothyreoïdie ontstaat meestal door een auto-immuun proces. Je immuunsysteem is er om je te beschermen tegen bacteriën en virussen. Door een onbekende reden veroorzaakt het immuunsysteem soms een ontsteking tegen een deel van het eigen lichaam: bij hypothyreoïdie de schildkliercel. Hypothyreoïdie ontstaat meestal geleidelijk. Voor het ontstaan van een tekort aan hormoon is al jaren, zonder dat je dat merkt, een auto-immuun ontsteking in de schildklier gaande.

Type 1 diabetes en hypothyreoïdie; beide een auto-immuunziekte
Ter vergelijking: ook type 1 diabetes is een auto-immuunziekte. Hierbij vindt de ontsteking plaats in de eilandjes van Langerhans in de pancreas (alvleesklier); de plaats waar insuline gemaakt wordt. Hypothyreoïdie wordt vaker in families gevonden. Het gaat hierbij vooral om aanleg voor auto-immuunaandoeningen. De kans dat een kind van iemand met hypothyreoïdie later ook dezelfde aandoening krijgt wordt ongeveer twee keer zo hoog geschat.

Hoe vaak komt hypothyreoïdie bij diabetes voor?
Hypothyreoïdie is niet zeldzaam. Onderzoek heeft laten zien dat de kans dat iemand hypothyreoïdie krijgt ongeveer twee procent is. Als je de milde vormen meetelt zelfs vaker. Het ontstaat meestal op volwassen leeftijd en de kans neemt toe bij het ouder worden. Bij type 1 diabetes komt hypothyreoïdie vaker voor, het zijn beide auto-immuunziekten. Van de kinderen met type 1 diabetes krijgt ongeveer vijf procent hypothyreoïdie. Er is geen duidelijke relatie tussen type 2 diabetes en hypothyreoïdie. Iemand met type 2 diabetes heeft dus geen verhoogde kans op dit schildklierprobleem.

Alleen een licht verhoogd TSH
Als iemand een heel licht tekort aan schildklierhormoon heeft, geeft dat meestal geen klachten. In het bloedonderzoek is dan de hoeveelheid schildklierhormoon normaal, terwijl een andere bloedwaarde, TSH, licht te hoog is. Dit kan een voorbode van hypothyreoïdie zijn, maar dat hoeft niet. Deze situatie wordt subklinische hypothyreoïdie genoemd. Dit komt vaker voor dan echte hypothyreoïdie. Behandeling met schildklierhormoon is dan in principe niet nodig. Het komt regelmatig voor bij ‘jaarcontroles' bij de diabetesbehandeling dat dit gevonden wordt.

Riet van den Berg  
Riet van den Berg heeft dus hypothyreoïdie. Dit hangt niet samen met haar type 2 diabetes. Het is echter geen zeldzame aandoening, die iemand met type 2 diabetes ook kan krijgen. Het feit dat haar moeder ook schildkliertabletten moest slikken suggereert dat zij dezelfde aandoening had. Zoals vermeld is de aanleg voor auto-immuunproblemen wel erfelijk en had zij inderdaad altijd al een wat hogere kans om hypothyreoïdie te krijgen.

Het is maar de vraag of het schildklierprobleem de echte oorzaak is van het overgewicht van Riet van den Berg. Meestal vallen mensen met hypothyreoïdie hooguit een paar kilo af als zij goed behandeld worden met schildklierhormoon.
facebook google plus



victor en eelco
Wilt u een casus voorleggen aan Eelco Meesters en Victor Gerdes, internisten en hoofdredacteuren van Bloedsuiker? Mail deze naar: redactie@bloedsuiker.nl