logo bloedsuiker
    Uitgave 7 - 2013, jaargang 28
Stijve vingers en een pijnlijke schouder

Stijve vingers en een pijnlijke schouder
Krachtverlies in de handen, moeite met schrijven, last met harenkammen of pijn bij het aantrekken van een jas? Deze klachten komen vaker voor bij mensen met diabetes. Hoe komt dat en kunt u er iets tegen doen? We vroegen het reumatoloog Iet van Albada - Kuipers werkzaam in het Meander Medisch Centrum in Amersfoort.

In haar praktijk ziet Iet van Albada regelmatig mensen met diabetes die pijn hebben aan spieren, bindweefsel en gewrichten. Ze zegt: "Sommige klachten zijn specifiek voor diabetes, andere zien we zowel bij mensen met als zonder diabetes. Waarom mensen met diabetes vaker last hebben van het bewegingsapparaat is niet helemaal duidelijk, maar we denken dat het komt door een ‘versuikering' van het collageen. Bindweefsel, gewrichten en spieren zijn voor een groot deel opgebouwd uit collageen. Het collageen zorgt voor een stevige structuur maar door de ‘versuikering' wordt het als het ware te stevig. Het gaat dan in verkeerde vormen liggen waardoor de weefsels stijver worden en soms pijn gaan doen."

Stijve handen
Een veel geziene klacht bij mensen met diabetes is een verstijving van de handen. Dit wordt ook wel diabetische cheiroarthropathie genoemd. Van Albada: "Deze klacht is specifiek voor mensen met diabetes. Alle gewrichtjes en pezen van de vingers zijn hierbij betrokken en worden langzaam stijver. Het weefsel onder de huid doet vaak ook een beetje mee, dat wordt strakker en harder. Op een gegeven moment kunnen mensen de vingers niet meer helemaal strekken en ontstaan er functiebeperkingen. Het wordt moeilijker om een vuist te maken, kracht te zetten of kleine dingen op te pakken. Cheiroarthropathie kan ontstaan door een slechte diabetesregulatie of bij mensen die al lang diabetes hebben, vaak oudere mensen dus. Helaas gaat versuikerd en verstijfd bindweefsel niet meer weg. Daarom is het belangrijk om in een vroeg stadium te beginnen met oefeningen om de soepelheid te behouden en toenemende stijfheid zoveel mogelijk te voorkomen. Fysio- en/of handtherapeuten hebben hiervoor een heel scala aan oefeningen."

Pijnlijke schouder
"Pijn en een beperkte beweeglijkheid in de schouder zien we ook vaker bij mensen met diabetes", vervolgt Van Albada. "Deze klachten zijn dikwijls het gevolg van een slijmbeursontsteking. Mensen kunnen dan hun arm niet goed meer optillen. Simpele handelingen als een jas aandoen, haren kammen of een kopje in de kast zetten, lukken niet meer. Een slijmbeursontsteking gaat over door de pijnlijke beweging te vermijden. Fysiotherapie kan helpen om de omliggende spieren krachtig en soepel te houden. Tegen de pijn kunnen mensen paracetamol gebruiken. NSAID's (Ibrupofen®, Diclofenac® en Nurofen®) zijn minder geschikt voor mensen met diabetes, omdat deze pijnstillers belastend zijn voor de nieren. Een enkele keer geven wij een injectie met corticosteroïden om de ontsteking te remmen en te laten slinken. Hierdoor ontstaat er weer bewegingsvrijheid. Corticosteroïden kunnen invloed hebben op de glucosewaarden. Om te kijken hoe iemand hierop reageert, adviseer ik daarom altijd om extra aan zelfcontrole te doen."

Kromme pink of ringvinger
"Dan heb je nog de ziekte van Dupuytren. Hierbij hebben mensen een verharding van de buigpees van de vinger waardoor deze krom gaat staan. We weten niet hoe dit ontstaat, maar er is een associatie met diabetes en een verhoogd cholesterolgehalte. Het komt ook familiair voor. Meestal wordt de ringvinger of de pink getroffen. Dupuytren gaat niet gepaard met pijn, maar geeft stijfheid en een verslechterde fijne motoriek (het maken van kleine bewegingen). Mensen kunnen minder goed een vuist maken, iets kleins pakken of kracht zetten met de handen. Zelfs het hanteren van bestek of een handschoen aantrekken, kan moeilijk worden. Hier kun je iets aan doen door in een vroeg stadium met oefentherapie de vinger zo recht mogelijk proberen te houden. Helaas gaat Dupuytren niet over. Een operatie is wel mogelijk."

Trigger finger
Trigger finger is een irritatie van de buigpees van de vinger waardoor de pees blijft hangen achter een klein bandje in de muis van de hand en krom blijft staan. "Dit kun je vergelijken met het haakje van een pistool, vandaar de naam trigger finger. Dit kan in één keer los schieten. Deze aandoening kan bij alle vingers voorkomen, maar wordt het meest gezien bij de duim of ringvinger. Een trigger finger of duim begint vaak met pijn of een vervelend gevoel aan de basis van de vinger of duim. Soms is er een zwelling zichtbaar of voelbaar in de handpalm. Als je het hebt, moet je de vinger ontzien. Soms geven wij een corticosteroïdeninjectie zodat de zwelling weggaat en de vinger weer vrij kan bewegen. Als we het niet redden met een injectie, dan kan het geopereerd worden. Zeker als de trigger finger vaker terugkomt, kan dit zinvol zijn."


Voeten
Mensen met diabetes kunnen ook klachten krijgen aan de spieren en de gewrichten van de voeten. Omdat de oorzaken, symptomen en behandeling anders kunnen zijn, laten we voetproblemen in dit artikel buiten beschouwing.

Wat te doen?
Problemen aan de handen en schouders komen zowel bij diabetes type 1 als type 2 voor. "Op dit moment zien we een lichte afname van de klachten. We denken dat dit komt omdat mensen tegenwoordig beter gereguleerd zijn. Dat is goed nieuws. Gelukkig krijgt niet iedereen die slecht gereguleerd is last van handen of schouders. Er spelen ook nog andere factoren mee. Ik wil mensen op het hart drukken om tijdig te beginnen met oefeningen. Dit kunnen ze het best met behulp van een fysiotherapeut doen. Hiervan leren ze hoe ze de pijnlijke plek kunnen ontzien en de omliggende spieren en gewrichten soepel kunnen houden. Het is belangrijk om in beweging te blijven, maar doe het met beleid."

facebook google plus



blok 1 iet van albada
Reumatoloog Iet van Albada: “Waarom mensen met diabetes vaker last hebben van het bewegingsapparaat is niet helemaal duidelijk, maar we denken dat het komt door een ‘versuikering’ van het collageen, een bouwstof van gewrichten en spieren”


prayer sign


prayer sign diabetes
Mensen met diabetische cheiroarthropathie(verstijving van de vingers) kunnen de vingers niet meer helemaal strekken. Er ontstaat een open ruimte bij het maken van een gebedsteken. Dit wordt ook wel prayer sign genoemd