logo bloedsuiker
    Uitgave 07 - 2008, jaargang 23
Voedsel voor uw zenuwstelsel
Uw zenuwstelsel heeft bepaalde voedingsstoffen nodig om goed te functioneren. Zo zijn verschillende B-vitamines nodig voor een goede werking van het zenuwstelsel en ook visvetten dragen een belangrijk steentje bij. Er zijn echter weinig onderzoeken gedaan naar het effect van voedingsstoffen op neuropathie. Het zenuwstelsel omvat onder andere de hersenen, het ruggemerg en zenuwen.

Er is niet veel onderzoek gedaan naar het effect van voedingsstoffen op neuropathie. Alleen vitamine B12 is onderzocht. In 2005 hebben onderzoekers uit Taiwan gekeken welke onderzoeken er gedaan zijn van 1954 tot en met 2004. Ze kwamen zeven studies tegen naar het effect van vitamine B12 op diabetische polyneuropathie.

Effect B12
Uit die onderzoeken trokken ze de conclusie dat vitamine B12 een gunstig effect kan hebben op symptomen als pijn en paresthesieën (zie hieronder). Niet alle onderzoeken waren echter even goed van kwaliteit. Daarom geven de onderzoekers aan dat meer onderzoek nodig is om het effect van vitamine B12 op neuropathie bij diabetes te bevestigen.

Paresthesieën
Paresthesieën zijn tintelingen of kriebelingen die ontstaan zonder uitwendige prikkels. Paresthesieën ontstaan vooral door druk op de zenuw. Mensen zonder neuropathie herkennen vast het "slapend been" als voorbeeld.

B12 in de praktijk
Vitamine B12 zit alleen in dierlijke producten. Zeker als u vegetarisch of veganistisch eet, loopt u een verhoogde kans op een tekort. Verder neemt ongeveer een kwart van de ouderen minder goed vitamine B12 op uit eten. Daarom kan een supplement met vitamine B12 volgens het Voedingscentrum zinvol zijn voor senioren. Uit supplementen wordt deze vitamine nog wel goed opgenomen.

Metformine en B12
Van vitamine B12 heeft u elke dag 2,8 μg nodig. Vitamine B12 zit in melk(producten), vis, eieren, vlees en vleeswaren; bij normale consumptie van deze producten krijgt u doorgaans ruim voldoende vitamine B12 binnen. Metformine kan er bij langdurig gebruik toe leiden dat uw lichaam vitamine B12 iets minder goed uit voeding opneemt, maar dit leidt in de praktijk slechts zelden tot tekorten.

Vitamine B6
Vitamine B6 speelt een belangrijke rol bij de aanmaak van neurotransmitters. Dat zijn stoffen die zorgen voor de signaaloverdracht tussen zenuwcellen. Vitamine B6 zit onder andere in vlees, eieren, vis, graanproducten, aardappelen en peulvruchten. Groenten, melk en kaas bevatten ook vitamine B6, maar hier gaat het om kleinere hoeveelheden.

Hoge dosis
Het zondermeer gebruiken van een supplement B6 met een hoge dosering onder het mom van "baat het niet, het schaadt ook niet", is onverstandig. Hoge doseringen kunnen namelijk juist leiden tot afwijkingen aan het zenuwstelsel. Dit jaar nog had een man ernstige neuropathie doordat hij dagelijks een overdosis vitamine B6 nam: 9,6 gram per dag. En dat is behoorlijk als u weet dat de veilige maximale hoeveelheid per dag op 25 mg is gesteld. Overigens hoeft u niet bang te zijn dat u met uw normale voeding deze bovengrens zult halen.
Voor 25 mg vitamine B6 moet u maar liefst 10 kilo aardappelen of 65 bananen eten!

Andere B-vitamines
Vitamine B1 is nodig voor de prikkelgeleiding in de zenuwcellen. En uit vitamine B3 kan de neurotransmitter serotonine gemaakt worden. De neurotransmitter serotonine is betrokken bij de signaaloverdracht tussen zenuwcellen die van invloed zijn op onder meer stemming, emoties, zelfvertrouwen, eetlust en seksuele gevoelens. Dat vitamine B11 (foliumzuur) essentieel is voor het zenuwstelsel, blijkt onder andere uit het feit dat een supplement hiervan tijdens de zwangerschap een open ruggetje bij de baby kan helpen voorkomen. Bij een open ruggetje is de wervelkolom niet goed aangelegd.

Waar zitten B1, B3 en B11 in?
Vitamine B1: vooral varkensvlees en graanproducten. Daarnaast bevatten de meeste voedingsmiddelen een laag gehalte aan vitamine B1.
Vitamine B3: vlees en vis, graanproducten, groente en fruit.
Vitamine B11: groene groenten, fruit en volkoren producten. Melk(producten) bevatten maar een geringe hoeveelheid van dit vitamine.
Bij een gezonde, gevarieerde voeding zullen er slechts zelden vitaminetekorten ontstaan.

Omega 3 visvetten
Omega 3 visvetten zijn belangrijke bouwstoffen van de hersenen en zenuwcellen. Ze spelen een belangrijke rol bij de informatieoverdracht. Er zijn twee soorten omega 3 visvetten: eicosapentaeenzuur (EPA) en docosahexaeenzuur (DHA). Vooral vette vis, zoals paling, haring, zalm, sardines en makreel, bevat veel van deze omega 3 visvetten. Ook in vlees en eieren komen kleine hoeveelheden EPA en DHA voor.

Plantaardig omega 3
Niet alleen visvetten zijn omega 3 vetten. Ook in plantaardige producten kan omega 3 zitten. Deze vetten worden alfa-linoleenzuur genoemd, afgekort ALA. Ze zitten vooral in walnoten, sojaolie en lijnzaadolie. In mindere mate zit ALA ook in andere soorten olie, noten, pinda's en zaden. Uit alfa-linoleenzuur kan uw lichaam zelf EPA en DHA maken. Hoeveel is echter nog niet bekend. Wel is duidelijk dat u meer EPA en DHA aanmaakt als u veel producten met ALA eet. Omega 3 vetten zijn nodig voor een goede groei en ontwikkeling van de hersenen.

 
Ook uw zenuwstelsel heeft honger
  • Volkorenbroodje (vit. B6), besmeerd met halvarine verrijkt met EPA en DHA, belegd met zalm (omega visvetten) en een glas melk (vit. B12)
  • Volkoren boterham (vit. B6), besmeerd met halvarine verrijkt met EPA en DHA, belegd met gekookte ham
    (vit. B12) en ei (vit. B12 en B6)
  • Maaltijdsalade van sla (klein beetje vit. B6), gerookte kip (vit. B6 en B12), gekookte eieren (vit. B12 en B6) en walnoten (ALA), besprenkeld met walnootolie (ALA)


Conclusie
Verschillende voedingsstoffen dragen bij aan een goede werking van het zenuwstelsel. Duidelijk is wel dat een gezonde voeding, met voldoende vitamines en visvetten, belangrijk is als u diabetes heeft. Door gevarieerd te eten, krijgt u een zo groot mogelijk palet aan voedingsstoffen binnen. Er is echter onvoldoende bewijs voor het nut van  vitaminesupplementen op de preventie of behandeling van neuropathie.


Gebruikte bronnen:
·  Diabetic neuropathy, Bansal et al, Postgrad Med J. 2006;82:95-100.
·  Effectiveness of vitamin B12 on diabetic neuropathy: systematic review of cinical controlled trials, Sun et al, Acta Neurol Taiwan, 2005 jun;14(2):48-54.
·  Effects of nutrients (in food) on the structure and function of the nervous system: update on dietary requirements for the brain. Part 2: macronutrients, Bourre, J Nutr Health Aging, 2006 Sept-Oct; 10(5):389-99
·  Effects of nutrients (in food) on the structure and function of the nervous system: update on dietary requirements for the brain. Part 1: micronutrients, Bourre, J Nutr Health Aging, 2006 Sept-Oct; 10(5):377-85
·  Severe sensorimotor neuropathy after intake of highest dosages of vitamin B, Gdynia et al, Neuromuscul Disord, 2008 Feb;18(2):156-8.
·  www.vitamineinformatiebureau.nl
·  www.voedingscentrum.nl
·  Voedingsrichtlijnen bij diabetes, editie 2006, Nederlandse Diabetes Federatie
·  Omega-3-vetzuren en mentale ontwikkeling, emerging science, Voeding Nu september 2006, zie http://www.schuttelaar.nl/download/11
·  Handbook of vitamins, LJ Machlin, Marcel Dekker, New York, 1991
·  Voedingsnormen, calcium, vitamine D, thiamine, riboflavine, niacine, pantotheenzuur en biotine, Gezondheidsraad, 2000
facebook google plus



voedingbroodjeei
Vitamine B6 zit onder andere in vlees, eieren, vis, graanproducten, aardappelen en peulvruchten