logo bloedsuiker
    Uitgave 03 - 2008, jaargang 23
Professionals en diabetes
'Als het gaat om mensen met diabetes zou ik willen streven naar reparatie van de eilandjesfunctie van de alvleesklier in een vroeger stadium', aldus professor dr. J.W. de Fijter, nefroloog-transplantatiespecialist uit het LUMC Leiden. Zes vragen aan een professional.

Uw beroep?
Ik ben hoogleraar nierziekten en met name gespecialiseerd in niertransplantaties. Nierfalen komt vaak voor bij mensen met diabetes. Soms is de nierfunctie dusdanig achteruitgegaan dat dialyse of transplantatie noodzakelijk is. Steeds vaker wordt dan, met name bij mensen met diabetes type 1, gekozen voor een niertransplantatie in combinatie met een alvleeskliertransplantatie. Het LUMC is het centrum voor Nederland als het gaat om dit soort operaties.

De relatie met diabetes?
Nierfalen is één van de lange termijncomplicaties van diabetes. Momenteel heeft in Nederland ongeveer twintig procent van de dialysepatiënten diabetes als oorzaak. Door middel van een gecombineerde nier- en alvleeskliertransplantatie is nierdialyse niet (meer) nodig en de patiënt is tevens genezen van zijn of haar diabetes. Opvallend is hoe ontzettend blij de patiënten zijn, dat zij niet meer viermaal daags insuline hoeven te spuiten. Ondanks de risico's die voor mensen met diabetes verbonden zijn aan deze dubbele transplantaties, zijn de perspectieven in ons centrum inmiddels net zo goed als die van niertransplantaties bij patiënten zonder diabetes. Een belangrijk punt van zorg is helaas nog steeds de nijpende schaarste aan donororganen. Vroeg starten met de voorbereiding en plaatsing op de wachtlijst vergroot specifiek voor patiënten met diabetes de kans dat er een donornier beschikbaar is voordat dialysebehandeling noodzakelijk is. Voor donornieren zijn we tegenwoordig helaas te vaak afhankelijk van levende donoren, waarbij het niet mogelijk is om tegelijkertijd ook de alvleesklier te transplanteren. Overigens bestaat wel de mogelijkheid later alsnog de alvleesklier van een overleden donor te transplanteren.

Uw missie?
Als het gaat om mensen met diabetes zou ik willen streven naar reparatie van de eilandjesfunctie van de alvleesklier in een vroeger stadium. Dit kan zijn door eilandjes van Langerhans te transplanteren of in de toekomst door (stam)celtherapie. De insulinewerking kan daarmee hersteld worden voordat ernstige schade aan de organen ontstaat. Mits tijdig toegepast zal de nierfunctie hierdoor niet verder achteruitgaan en mogelijk deels herstellen, waardoor een niertransplantatie voorkomen kan worden. Dus een overgang van orgaantransplantatie naar celtherapie. Op onze afdeling doen wij hier dan ook veel onderzoek naar en recent is in Leiden de eerste eilandjestransplantatie met succes uitgevoerd.

Belangrijk leermoment?
De experimentele, gecombineerde nier-alvleeskliertransplantatie uit de begintijd, met de daarbij horende complicaties, heeft zich in ons centrum in de loop der jaren ontwikkeld tot een succesvolle ingreep. In tien jaar tijd heeft dit type operatie een enorme evolutie doorgemaakt waarmee we het vertrouwen van specialisten en patiënten in heel Nederland hebben kunnen verwerven.

Wat kan beter?
Het allerbelangrijkste is dat de bereidheid tot orgaandonatie in Nederland toeneemt. Het kan niet vaak genoeg gezegd worden dat orgaantransplantatie levensreddend kan zijn, de levensverwachting belangrijk verlengt en zeker ook de kwaliteit van leven enorm verbetert.

Wat als u zelf diabetes zou hebben?
Dit is een uiterst onzeker toekomstbeeld. Ik zou proberen te zorgen voor een optimale glucoseregulatie. Want diabetes resulteert op de lange duur bij twintig procent van de mensen in ernstige nierschade en daarnaast in complicaties aan het hart-, vaat- en zenuwstelsel.

Dit artikel maakt deel uit van de reeks "professional", waarin we een kijkje nemen achter de schermen bij mensen die in de diabeteszorg werken.
facebook google plus



professional